Samochody elektryczne bardziej niebezpieczne dla pieszych

Samochody elektryczne nie powodują więcej wypadków niż auta spalinowe, ale stanowią większe zagrożenie dla pieszych przy niskich prędkościach — wynika z badania niemieckiej organizacji Unfallforschung der Versicherer (UDV). To zaskakujące odkrycie zmienia perspektywę na bezpieczeństwo elektryków na drogach.

W Niemczech zarejestrowanych jest już około 2 milionów samochodów elektrycznych, co stanowi blisko 4 proc. wszystkich pojazdów osobowych. Wraz z rosnącą populacją elektryków rośnie również konieczność zrozumienia specyficznych zagrożeń, jakie niosą ze sobą pojazdy z napędem elektrycznym.

Badanie porównawcze: elektryki vs. spalinowe

Eksperci z UDV przeanalizowali blisko 500 poważnych wypadków z udziałem samochodów elektrycznych i porównali je z identycznymi modelami wyposażonymi w silniki spalinowe. Wyniki były zaskakujące: elektryków nie powodują więcej wypadków ogółem, ale rodzaj tych zdarzeń wyraźnie się różni od wypadków z udziałem aut spalinowych.

Największą różnicę naukowcy zauważyli w kategorii potrąceń pieszych przy niewielkich prędkościach. To właśnie tutaj ujawnia się fundamentalna słabość samochodów elektrycznych — ich cisza.

Dlaczego piesi nie słyszą zbliżających się elektryków?

Silnik elektryczny pracuje nieporównanie ciszej niż tradycyjny silnik spalinowy. Przez dziesięciolecia kierowcy i piesi przyzwyczaili się do charakterystycznego hałasu samochodów, który stanowi ważny sygnał ostrzegawczy. Elektryki tego sygnału nie emitują.

Zgodnie z badaniem UDV piesi znacznie gorzej słyszą nadjeżdżające samochody elektryczne w następujących sytuacjach:

• podczas cofania pojazdu
• podczas skręcania
• podczas przejeżdżania przez chodniki

Problem jest szczególnie ostry dla osób starszych, dzieci i niewidomych, którzy w dużej mierze polegają na słuchu jako głównym źródle informacji o ruchu drogowym.

System AVAS: rozwiązanie, które nie działa wystarczająco

Od 2021 roku wszystkie nowe samochody elektryczne poruszające się z prędkością do 20 km/h muszą emitować sztuczny dźwięk ostrzegawczy za pomocą systemu AVAS (Acoustic Vehicle Alerting System). To rozwiązanie miało rozwiązać problem niskiej słyszalności elektryków.

Jednak zdaniem autorów badania obecna implementacja systemu AVAS jest niewystarczająco skuteczna. Eksperci wskazują na dwa główne problemy:

1. Zbyt ciche dźwięki — emitowane sygnały są niedostatecznie głośne, aby skutecznie ostrzec pieszych
2. Brak jednoznaczności — dźwięki nie pozwalają jednoznacznie rozpoznać, że zbliża się samochód

W związku z tym UDV postuluje zmianę przepisów i wprowadzenie bardziej charakterystycznych sygnałów ostrzegawczych. Nowe dźwięki powinny nie tylko informować o zbliżającym się pojazdu, ale także o jego gotowości do ruszenia — co jest kluczowe dla bezpieczeństwa pieszych czekających na przejściu.

One-Pedal Drive: innowacja, która może być niebezpieczna

Badanie UDV ujawniło inny, zaskakujący problem związany z samochodami elektrycznymi. W pojazdach wyposażonych w system One-Pedal Drive częściej dochodzi do wypadków spowodowanych pomyleniem pedału gazu z hamulcem lub gwałtownym przyspieszeniem z miejsca.

System One-Pedal Drive to innowacyjne rozwiązanie, które pozwala przyspieszać i hamować głównie za pomocą jednego pedału — znacznie upraszczając codzienną jazdę w mieście. Jednak zdaniem ekspertów właśnie ta wygoda może być niebezpieczna.

Przyzwyczajenie się do takiego sposobu prowadzenia może w stresujących sytuacjach (np. podczas unikania przeszkody lub w ruchu drogowym) zwiększać ryzyko błędnej obsługi pedałów. Kierowca przyzwyczajony do One-Pedal Drive może instynktownie nacisnąć pedał w złą stronę, co prowadzi do gwałtownego przyspieszenia zamiast hamowania.

Rekomendacje ekspertów: co należy zmienić?

Na podstawie wyników badania eksperci UDV apelują o wprowadzenie zmian zarówno na poziomie regulacji, jak i technicznych zabezpieczeń:

Zmiany w przepisach

System AVAS wymaga przeformułowania. Nowe przepisy powinny wymagać bardziej charakterystycznych i głośniejszych sygnałów ostrzegawczych, które jednoznacznie informowałyby pieszych o zbliżającym się pojeździe i jego gotowości do ruszenia.

Techniczne zabezpieczenia

Producenci powinni wdrożyć dodatkowe zabezpieczenia techniczne, które uniemożliwią gwałtowne ruszenie pojazdu, jeśli na jego drodze znajdują się piesi lub inne przeszkody. Mogłoby to być rozwiązanie oparte na kamerach lub czujnikach radarowych, które wykrywają potencjalne zagrożenia.

Co to oznacza dla kierowców i pieszych?

Wyniki badania UDV nie powinny zniechęcać do zakupu samochodów elektrycznych — elektryków nie powodują więcej wypadków ogółem. Jednak wyraźnie pokazują, że bezpieczeństwo elektryków wymaga innego podejścia niż tradycyjnych aut spalinowych.

Dla kierowców elektryków oznacza to konieczność szczególnej ostrożności przy manewrach cofania, skręcania i przejazdu przez tereny, gdzie mogą być piesi. Dla producentów i regulatorów to sygnał do działania — przepisy dotyczące systemu AVAS muszą być zmienione, a techniczne zabezpieczenia powinny być standardem.

Rosnąca liczba samochodów elektrycznych na drogach (2 miliony w Niemczech to dopiero początek) sprawia, że problem bezpieczeństwa pieszych staje się coraz bardziej palący. Badanie UDV pokazuje, że nie możemy po prostu zastępować aut spalinowych elektrykami bez dostosowania przepisów bezpieczeństwa do nowych realiów ruchu drogowego.